سرمقاله

غنی می خواهد با زور حکومت کند!

2017-Jun-21  || 

سه شنبه شب، نيروهاي امنيتي به چادر تحصن معترضان در شهر کابل حمله کردند که به اثر آن دو تن از معترضان شهيد و تعدادي زخمي و بازداشت شدند. اين معترضان ادعا داشتند که آن ها دادخواهي خون هاي ريخته شده در حملات انتحاري اخير را مي کنند و از حکومت تقاضا کردند که چون مسؤولان امنيتي در تأمين امنيت شهروندان کوتاه آمده اند بايد برکنار شوند. رييس جمهور غني در ديدارش با برخي از مردم، گفته بود که چادر تحصن معترضان برايش قابل قبول نيست و بايد پرچيده شود. مسؤولان دولت، ظاهراً بندش جاده ها و مزاحمت به مردم را دليل اصلي برچيدن خيمه هاي تحصن تلقي مي کردند، اما معترضان اين حرکت شان را اعتراض مدني و حق قانوني شان مي خواندند. اما نيروهاي امنيتي شب هنگام به چادر تحصن معترضان با تانک ها حمله کردند و چادر را برچيدند. برخي از آگاهان اين حرکت نيروهاي امنيتي حکومت را غير قانوني خواندند و آن را نشانه يي ديکتاتوري و استبداد تلقي کردند. زيرا به باور آن ها خون ريختاندن و قتل معترضان، عمل دولت هاي مستبد است که براي بقاي شان متوسل به هر وسيله نامشروع مي شوند که با اين تلقي حکومت وحدت ملي پس از اين نيز در شمار حکومات ضد مردمي و توتاليتر قرار خواهد داشت؛ زيرا مشکل است که مسؤولان و رهبران حکومت بتوانند کشته شدن معترضان را توجيه کنند. اين درحالي است که هنوز پرونده ضد بشري حکومت در نهادهاي عدلي تکميل نشده و تحقيق ادامه دارد ووظيفه برخي از مسؤولان امنيتي را ل


حضور ستون پنجم در درون شورای ملی!

نیروهای امنیتی کشور نیاز به حمایت و همکاری دارند!

شیعه و سنی باهم برادر اند!

پاکستان به عنوان کشور حامی تروریستان باید بیشتر رسوا شود



3
H: 3°
L: -2°
Kabul
Saturday, 14 January
See 7-Day Forecast
Sun Mon Tue Wed Thu Fri
           
-9° -9° -11° -11° -12° -9°

SUBSCRIBE TO RSS

راجع‌ به تجلیل و تحریم نوروز در افغانستان

در افغانستان، جشن نوروز همواره و به ویژه در سالیان اخیر، با مناقشاتی همراه بوده است. بخشی از مردم به گرمی از آن استقبال می‌کنند و برخی حلقات مذهبی، به شدت با آن مخالفت نشان می‌دهند.

دلایل مخالفین نوروز:

مخالفان جشن نوروز که برخی جناح‌های سنتی و گروه‌های شبه سلفی اند، از موضعِ دینی به تحریم نوروز و هر گونه مراسم مربوط به آن حکم می‌دهند. آنان دلایلی برای این کار بر می شمارند، از جمله این که:

۱- برگزاری آیین‌های کهنی از این دست، نوعی کمک به تداوم ادیان و فرهنگ‌های پیش از اسلام است که منسوخ و مردود شده اند؛

۲- تجلیل از این گونه مناسبت‌ها از قبیل تشبُّه به نامسلمانان است و طبق روایتی منسوب به پیامبر اسلام، تشبُّه به پیروان ادیان و آیین‌های دیگر، امری ناروا است. (سنن ابی‌داود، کتاب اللباس، شماره ۳۴۹۴)؛

۳- روایتی از انس بن مالک، از یاران پیامبر که می‌گوید: "هنگامی که پیامبر خدا "ج" به مدینه آمد، مردم آن شهر دو روز داشتند که در آن به بازی و سرگرمی می پرداختند؛ پیامبر پرسید: این دو روز چیست؟ گفتند در زمان جاهلیت در این دو روز به بازی می پرداختیم. پیامبر خدا گفت همانا خداوند در عوض آن‌ها دو روز بهتر را به شما قرار داده است، یکی روزِ اضحی و دیگری روزِ فطر". (سنن ابی‌داود، کتاب الصلاة، شماره ۹۵۹)؛

4- فتوای شماری از علمای قدیمی مانند ابن تیمیه و ملاعلی قاری و عده‌یی دیگر با هر گونه تجلیل از نوروز؛

5- انجام اعمال شرک آمیز و خرافی در ضمن مراسم نوروزی، مانند رفتن به زیارت‌گاه‌ها و درخواست نیازمندی‌ها از مرده گان که طبق عقاید اسلامی ناروا است.

این‌ها مهم‌ترین دلایلی است که برای مخالفت با نوروز و تحریم هر گونه گرامی‌داشت آن ارائه می‌گردد.

در مقابل، موافقان جشن نوروز استدلال می کنند که:

۱- همۀ مراسم به‌جا مانده از روزگاران کهن، آیین‌های دینی نیستند و زنده نگه‌داشتن آن‌ها به معنای تداوم و احیای آن ادیان نیست. بخش وسیعی از عرف‌ها و مراسم، جنبۀ فرهنگی دارد و امور فرهنگی نشانۀ تکامل اجتماعی انسان‌ها است. نوروز بیش از آن‌که ریشه‌ی مذهبی داشته باشد، پایه بر تحولات فصلی دارد که برای مردمان قدیم، به دلیل وابستگی زنده گی شان به زراعت و آب و هوای سال، اهمیت داشته است؛ هرچند که در دوره‌هایی از سوی برخی اقوام، صبغۀ مذهبی نیز یافته باشد؛

۲- نهی از تشبُّه به پیروان ادیان و فرهنگ‌های دیگر تنها متوجه اموری است که از شعائر عبادی و رمزهای مذهبی آنان باشد و مایۀ اشتباه و خلط هویت میان پیروان ادیان شود. امورعادی طبق قاعدۀ فقهی مشهور "الأصل فی‌الأشیاء الإباحة" پایه بر جواز ذاتی دارد. به علاوه، تشبه در امور عادی قابل اجتناب نیست و اگر قرار بر اجتناب از هر گونه تشبه در امور عادی باشد، زنده‎گی برای مسلمانان ناممکن می شود؛ زیرا پیروان دیگر ادیان غذا می‌خورند، می‌خوابند، کار می‌کنند، لباس می‌پوشند و بسیاری کارهای دیگر که مسلمانان نیز ناگزیر به انجام آن‌ها اند و نهی از مطلق مشابهت شامل همۀ این‌ها می‌شود؛

3- حدیثی که در بارۀ دو روز دوران جاهلیت آورده می‌شود و مهم‌ترین دلیل مخالفان است، تصریح ندارد که در بارۀ نوروز باشد؛

4- تجربۀ تاریخی مسلمانان نشان می‌دهد که این مراسم از زمان صحابه به بعد در بخش هایی وسیعِ از سرزمین‌های اسلامی مورد تجلیل قرار داشته است و نسل‌های پی‌درپی در دوران امویان و عباسیان، شاهد برگزاری این مراسم بوده اند؛ اما اکثریت فقه‌ها و اهل علم، مخالفتی با آن نشان نداده اند؛ حتا گفته می‌شود که حضرت علی در دوران خلافت‌اش در مراسم جشن نوروز شرکت کرده و از نعمان جد امام ابوحنیفه هدیه قبول کرده است. (ابن تیمیه، اقتضاء الصراط المستقیم، ص ۵۰)؛

۶- دو عید اضحی و فطر از نوع جشن‌های فرهنگی و ملی نیستند؛ بل از جملۀ شعائر عبادی و سمبول های دینی مسلمانان اند و برای آن‌ها احکام مشخصی وضع شده است، مانند ادای نماز مخصوص، تحریم روزه داری، توصیه به غسل، پوشیدن لباس تازه و... اگر کسی از مسلمانان مراسم دیگری را به عنوان مراسم و جشن مذهبی جای‌گزین آن‌ها و یا هم‌طراز با آن‌ها بگرداند، طبق قواعد اصولی و روایات موجود، عمل او بدعتی نامشروع تلقی می‌شود و در این باره اختلافی در میان اهل علم نیست؛ اما اگر کسی مراسمی را برگزار کند که صرفاً جنبۀ عادت را داشته باشد و هیچ صبغۀ تعبدی به آن اضافه نشود، پای بدعت به میان نمی‌آید؛ زیرا بدعت، در معنای شرعی‌اش، صرفاً به معنای افزودن بر آموزه‌ها و مناسک دینی است، نه افزودن بر امور عادی و دنیوی؛

6-آن‌چه "عادات" و "عبادات" را از هم متمایز می‌سازد، مبنا و منشأ ایجاد آن‌ها است. عبادات از سوی شارع تعیین می‌شود و به کسی نه حق دخالت در شکل آن‌ها داده می‌شود و نه در محتوای آن‌ها؛ اما عادت‌ها بر اساس توافق مردم به وجود می‌آید که اِمروزه به آن قرارداد جمعی گفته می‌شود و به زبان قدیما به آن "جعل" و "مواضعه" می‌گفتند. امور قراردادی معنای ثابت و دایمی ندارند که در دوران‌های مختلف، بدون تغییر بمانند. ممکن است مردم یک سرزمین توافق کنند که روز مشخصی را روز کارگر یا روز معلم بنامند و به این بهانه بخواهند - مثلاً - حقوق این قشر را یاد آور شوند. از نظر قواعد فقهی این عملِ شان یک امر مباح است و بسته به هدفی که در پسِ آن قرار دارد می‌تواند ارزش اخلاقی پیدا کند. هرگاه توافق کردند که آن روز را تغییر بدهند، مانع شرعی برای کارشان وجود ندارد؛ زیرا همچنان‌که منشأ ایجاد آن، خود آن‌ها بوده اند، حق تغییر و تعدیلش را نیز دارند؛ اما امور عبادی و شرعی این‌گونه نیست و چون‌که آنان در ایجاد آن سهمی نداشته اند. حق تغییر آن‌ها را هم ندارند.
 به این خاطر تغییر ماه‌های حرام از سوی برخی قبایل عرب، که به آن "نسیئ" گفته می‌شد، مورد مخالفت شدید قرآن مجید قرار گرفت. (إنما النسیئ زیادة فی‌الکفر.. سورۀ توبه، آیۀ ۳۷)؛

7-  اِم‌روزه مراسم نوروزی نه به عنوان یک جشن مذهبی؛ بل صرفاً به عنوان یک عادت بومی برگزار می‌گردد. آن‌چه این نظر را قوت می‌بخشد این است که این مراسم اختصاص به افغانستان یا ایران ندارد و طبق گزارش سازمان ملل: "نوروز برای بیش از ۳۰۰ میلیون نفر در سراسر جهان آغاز سال نو است و بیش از سه هزار سال است که در مناطقی از بالکان، منطقه دریای سیاه، قفقاز، آسیای مرکزی و خاورِ میانه و نقاط دیگری از جهان جشن گرفته می‌شود." این روز از سوی سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل (یونسکو) نیز در فهرست میراث فرهنگی معنوی بشر قرار گرفته است. در صورتی که کسانی از مسلمانان آن را به عنوان مناسبتی دینی برگزار کنند و این تصور را داشته باشند که از این طریق اجر و ثواب اخروی دریافت می کنند و یا به شکلی از اشکال به آن بعد متافیزیکی بدهند، کارشان خطا و خلاف شرع است؛

8-  از این‌که در ضمن جشن نوروزی، اعمال شرک آمیز و خرافی از سوی شماری از مردم انجام می‌شود، نمی‌توان تحریم هر گونه مراسم را استنباط کرد؛ زیرا اعمال مزبور در روزهای دیگر نیز انجام می‌شود، و اگر ممانعت و تحریمی هست، متوجه ذات آن اعمال است، نه زمان انجام آن‌ها، صرف نظر از این که کی و کجا انجام یابند؛

9-از نظر جامعه شناختی، کشورهایی که بحران‌های شدید و تجربه های تلخی را پشت سر نهاده اند، فضای خستگی و افسرده گی بر آن‌ها سایه می‌اندازد و مشکلات روانی مردم افزایش می‌یابد. یکی از راه‌هایی که می‌تواند روحیۀ اجتماعی را تغییر دهد و از حجم سنگین فشارها بکاهد، برگزاری جشن‌ها و مناسبت‌هایی است که به مردم شادی و خوش‌حالی ارمغان کند. مراسم نوروزی می‌تواند چنین هدفی را تا حدی بر آورده کند؛

10- برخی دیگر از کشورهای اسلامی نیز مناسبت‌هایی شبیه نوروز را از روزگاران کهن به میراث برده اند، مانند عید "شم النسیم" در مصر که از روزگار فراعنه به یادگار مانده و سپس با سنت‌های مسیحی پیوند خورده است. این روز در تقویم رسمی آن کشور تعطیل است و مردم به محیط‌های ساحلی و اماکن تفریحی روی می‌آورند. دارالافتای مصر برگزاری این جشن را امری عادی و مباح دانسته و صرفاً یاد آور شده است که آداب اسلامی در نظر گرفته شود. این موضع دارالافتا، از سوی بسیاری از علمای دانشگاه الازهر و اعضای مجمع پژوهش‌های اسلامی آن کشور نیز مورد تأیید قرار گرفته است. (الاهرام الرقمی، ۱۵ اپریل ۲۰۱۲.


صفحه فرهنگ وهنر

به گرامیداشت از شب لیلة القدر: شب قدر یا جهش روحی برای انسان متواضع

2017-Jun-21 || 

من با اين سخن همدلي بسيار دارم و باورمندم که شب قدر را بايد چنين فهميد ودرک کرد . اين‌که شب قدر چه شبي است و چگونه  انسان متوجه اين شب ها مي شود اصلاً شب قدر يعني چه از زبان دکتور سروش مي خوانيم : شب  قدر يا شب هاي قدر ، شبي نيست که اتفاقي در بيرون بيفتد، بلکه اتفاق قرار است در درون آدميان بيفتد. به همين سبب به تعداد آدميان، شب قدر وجود دارد. هر کسي به قدر خودش مي رسد و قدر هم عبارت است از نوعي پرواز ويژه روحي که در اثر تحمل رياضات در اين ماه پديد مي آيد. حقيقت اين است که اين اولين بار شب قدر پيامبر بود و ايشان در همين دهه سوم ماه مبارک رمضان وحي را دريافت داشته اند . يعني رياضت هايي که کشيدند و روزه هايي که گرفتند و خلوت نشيني ها و خلوت گزيني هايي که داشتند به اين نتيجه غير منتظره منتهي شد و ناگهان پرده ها از پيش چشم پيامبر کنار رفت. رازهاي عالم بر او آشکار شد و به زبان د...

داروين و خلفــت انســان

2017-Jun-14 ||  مُحسن کديور

داروين يکي از زيست شناسان بسيار مشهور انگلستان با ارايه تيوري تکامل غوغاي عجيبي بر پاکرد . عده اي تيوري تکامل  را  در تناقض آشکار با کتاب مقدس گفتند و عده اي هم با تأمل به انديشه هاي وي نظر کردند. اينجا يک انديشمند مسلمان پاسخ به اين پرسش دارد  که  آيا ،  نظريه تکامل داروين يک نظريه  کاملاً پذيرفته شده است  يا اين که اشکالاتي هم متوجه اين نظريه نيز هست ؟ ظريه داروين درباره منشأ انواع (OriginsofSpices) از زمان ابراز (1859ميلادي) تا کنون خود منشأ تحول و تکميل قرار گرفته است، تا آنجا که در قرن اخير از آن به نئوداروينيسم (Neo-Darwinism) ياد مي شود. سه نظريه مهم پس از داروين يعني مکانيسم وراثت مندل (Mendel)، کشف ژن توسط مورگان (Morgan) و نقش دي ان إِ (DNA) در انتقال اطلاعات ژنتيکي توسط واتسن (Watson) و کريک (Crick) از جمله مؤلفه هاي نئوداروينيسم هستند. به هر حال مراد از داروينيسم يا نظريه د...

سر الاغ را می برید، یا خُم را می شکنید!

2017-Jun-11 ||  پرتو نادری

روايت است که روزي در دهکدة دوري الاغي سر در خُم کرد تا چيزي براي خوردن پيدا کند. الاغ چيزي نيافت و تا خواست سر از خُم بيرون بياورد که نتوانست. سر الاغ در خُم گير کرده بود. الاغ جز تاريکي در خُم چيزي نيافت. هرقدر که چشمان اش را باز ميکرد همان تاريکي بود و همان فضاي تنگ خُم که نفس گير شده مي رفت. الاغ نه آسمان را مي ديد نه باغ ها و نه هم سبزه زاران کنار جوبياران را. يک لحظه با خود گفت شايد جهان همين است که مي بينم. شايد بيرون از خُم، جهاني وجود نداشته باشد. شايد آن چه را که ديده بودم خوابي بيش نبوده است. شايد هم جهان خود يک خُم است که از الاغان تا نا الاغان همه سر در چنين خُمي کرده و بعد از آسمان و ريسمان سخن ميگويند.  الاغ با چنين تصوراتي با تاريکي خُم عادت کرد و آرامش يافت؛ اما در بيرون مردمان گرد آمده بودند تا سر الاغ را از خُم بيرون آورند. هرکس به قدر فهم خود چيزي مي گفت؛ ا...

نیمــروز درگــذرگــاه تــاریـخ !

2017-May-29 ||  محمد علی مهرزاد

مفکوره بناي شهرزرنج به شهادت(( تاريخ سيستان)) نيمروزبه چهارنام ( سيستان) ،( زابل) ،( زرنگ)و( نيمروز)يادمي شده، عبارت از دلتاي هيرمند است که از ميليون سال اين(( گودال مرگ)) را ((به بهشت عدن )) تبديل نموده. اين خطه کشور، (( کندوخانه اي غله )) درآسيا معروف بوده.ابوالموئد بلخي درمورد رود بارسيستان چنين مي گويد (( ...واکنون پيداست که رود هيرمند ورخد رود وخاشرود وفراه رود وهريرود از همه اطراف سيستان در(( هزارسنگ)) همه به( زره)آيدويک سوراخ است آن را ( دهان شير) گويند که همه اين چندين آب بدان فروشود، هيچ کس نداند که کجا شود مگرخداي متعال وتقدس‌...))اين شش رود که ابوالموئد بلخي درسيستان مي شمارد ،همه درخاک افغانستان امروزي مي ريزد وموقعيت دارد وازين جا سرچشمه مي گيرند. دهان شير که از آن (( شيردهن)) ساخته اند ، سوراخي بوده درقديم که آب هير مند يکي ازبزرگترين رودخانه هاي افغانستان از آنجا ع...

من تابوشکنم، مرا بشناسید!

2017-May-29 ||  پرتو نادری

اين روزها همه اش شکستن شکستن است، طالبان مي شکنند، داعش مي شکند، هراس افگنان کمربستة ديگر مي شکنند، دولت هم  پس نمانده ، مي شکند، اما با چکش دموکراسي. در بازار پرهياهوي شکستن شکستن، تابو شکني نيز به يک صداي بلند بدل شده است. تا مي بيني تا بو است که يکي پشت ديگري شکسته مي شود. هراس من اين است که اگر اين تابو شکني‌ها اين گونه دوام يابد، ما ديگر تابويي نخواهيم داشت.  روزي کسي را ديدم تنبان آهنين پوشيده بود، گفتم: اين چه کار است؟ گفت: من تابو شکني مي کنم! در حمام رفتم،  ديدم کسي پشت و پهلوي خود را با کف پاي خود کيسه مي کرد. گفتم چرا با دستانت؟ گفت: تابو شکني مي کنم. جواني ديدم که کتاب را از صفحة آخر به سوي صفحة نخست مي خواند. گفتم: چرا کتاب را سر چپه مي خواني؟ گفت: تابو شکني مي کنم! کسي، ديدم که سگرت را در سوراخ بيني خود فروبرده و کش مي کند. گفتم: اين دي...

آیا بر توانگران، روزه‌داری در ماه رمضان، لازم است؟

2017-May-29 ||  مهران موحد

بررسي تفسيرهاي پرشماري که از سده‌هاي نخستينِ تاريخ اسلام تا به عصر حاضر در مورد قرآن نوشته شده نشان مي‌دهد که در مواردي، مفسران مسلمان، ديدگاه‌هاي شخصي و پيش‌فرض‌هاي ذهني خود را بر آيه‌هاي قرآني، تحميل کرده‌اند و هرگز پايبندي به قواعد زبان و بنيادهاي همه‌گاني تفسير از خود نشان نداده‌اند. مشکل وقتي برجسته‌تر مي‌شود که مي‌بينيم بسياري از متدينان به اين گمان هستند که «اقوال مفسران» طابق‌النعل بالنعلِ مقاصد قرآني است. به عبارت ديگر، بسياري از متدينان، ميان مفسِّر و ميان نص الهي (قرآن) هيچ مسافت و حايلي نمي‌بينند. اين در حالي است که مفسِّر، انسان است و در چارچوب افق تاريخي‌اي مشخص به تفسير قرآن مي‌پردازد و در زمانه و جامعه‌اي با شاخصه‌هاي فرهنگي ويژه نفس مي‌کشد و زنده‌گي مي‌کند. از اين رو، سخنان مفسران به هيچ صو...

نشست منطقه ای مارشناسان در پلخمری!

2017-May-27 ||  پرتونادری

گفتند چندي پيش مار روزگارديده‌يي ازکوهستان‌هاي بلندي فرود آمده و در يکي از دهکده هاي نزديک به شهر پلخمري براي خود جايگاهي جور کرده است. خواب از چشم شهريان پلخمري پريده که نکند اين مهمان ناخوانده شبي به خانة آنان سري زند. گويند اين مار، پنج متر دراز است و هرمترآن هزار سال منزل است. شبانه‌ها به دور دهکده حلقه مي زند و کس نمي داند که سر او در کجاست؟ انجمن مار شناسان افغانستان پس از آن که تمام دانش مارگيري و مارشناسي خود را روي هم کردند، به اين کشف بزرگ رسيدند که اين مار پنجاه سال عمر دارد و هر سال آن هزار سال باشد. چنين است که پنداشته مي شود که نه تنها تاريخ افغانستان؛ بلکه تاريخ کشورهاي زيادي ذره ذره در چشم هاي او ورق مي خورد. ازهمين سبب چشم هايش مانند کاسة خون مي درخشد. پيدايي اين مار به گونة ناگهاني بحث‌ها و گفتگوهاي زيادي را در کشور پديد آورده است. انجمن پ...

نشست منطقه ای مارشناسان در پلخمری!

2017-May-27 ||  پرتونادری

گفتند چندي پيش مار روزگارديده‌يي ازکوهستان‌هاي بلندي فرود آمده و در يکي از دهکده هاي نزديک به شهر پلخمري براي خود جايگاهي جور کرده است. خواب از چشم شهريان پلخمري پريده که نکند اين مهمان ناخوانده شبي به خانة آنان سري زند. گويند اين مار، پنج متر دراز است و هرمترآن هزار سال منزل است. شبانه‌ها به دور دهکده حلقه مي زند و کس نمي داند که سر او در کجاست؟ انجمن مار شناسان افغانستان پس از آن که تمام دانش مارگيري و مارشناسي خود را روي هم کردند، به اين کشف بزرگ رسيدند که اين مار پنجاه سال عمر دارد و هر سال آن هزار سال باشد. چنين است که پنداشته مي شود که نه تنها تاريخ افغانستان؛ بلکه تاريخ کشورهاي زيادي ذره ذره در چشم هاي او ورق مي خورد. ازهمين سبب چشم هايش مانند کاسة خون مي درخشد. پيدايي اين مار به گونة ناگهاني بحث‌ها و گفتگوهاي زيادي را در کشور پديد آورده است. انجمن پ...

Previous   ||   Next