سرمقاله

!ماشین نظامی تروریستان از کار خواهد افتاد

2017-Mar-15  || 

دستور رئیس جمهوری امریکا برای استفاده از طیاره های بدون سر نشین در زمینه مبارزه با گروه های تروریستی در افغانستان و پاکستان نخستین اقدام دونالد ترامپ برای سرکوب این گروه ها است. از سال های 2008 میلادی به این سو مبارزه با گروه های تروریستی طور جدی توسط ارتش امریکا پیش گرفته شد، اما قبل بر آن امریکا از طیارات بی 52 برای سرکوب القاعده و طالبان استفاده نمود که به باور آگاهان نظامی، حملات هوایی طیارات بی 52 روحیه طالبان و القاعده را در هم شکست و سبب شد که آن ها از افغانستان متواری شوند، اما پس از فرار آنها از افغانستان ارتش پاکستان به صورت خزنده توانست گروه طالبان را از سال 2001 الی 2007 میلادی دوباره تجهیز و آنها را وارد میدان نبرد در افغانستان سازد که آهسته آهسته در همین سالها شبکه حقانی به عنوان مخوف ترین شبکه تروریستی عرض اندام نمود و همچنان شورا های کویته و پشاور به عنوان رهبری گروه طالبان به کار آغاز کرد. از سال 2008 میلادی به این سو جنگ دوباره شدت یافت؛ نخست آتش جنگ در مناطق جنوب و شرق افغانستان مشتعل گشت و پس از سال 2010 میلادی آهسته آهسته دامنه جنگ به شمال افغانستان نیز کشانیده شد که در چهار سال گذشته نسبت به هر سلاح و لشکری، طیارات بدون سر نشین توانستند اهداف مهم نظامی در داخل خاک افغانستان و در آن سوی مرز را در هم بکوبند. به باور آگاهان نظامی، استفاده از طیارات بدون سر نشین برای سرکوب طالبان و تروریزم بسیار مؤثر واقع شده است که به عن


ماشین نظامی تروریستان از کار خواهد افتاد!

!جنایات طالبان در چهارصد بستر بسیار گسترده است

!اداره اصلاحات اداری فسـاد خـانه‌یی بیـش نبـود

!تجربه چهارصدبستر: هراس افگنان از داخل حمایت می شوند



3
H: 3°
L: -2°
Kabul
Saturday, 14 January
See 7-Day Forecast
Sun Mon Tue Wed Thu Fri
           
-9° -9° -11° -11° -12° -9°

SUBSCRIBE TO RSS

درنگی بر نیم قرن فعالیت ادبی رهنورد زریاب

اعظم رهنورد زریاب با چاپ و انتشاربیشتر از صد داستان کوتاه و رٌمان های گلنار و آیینه، شورشی که آدمی زاده‌گان و جانورکان بر پا کرده اند، چارگرد قلا گشتم، بخشی از سیب وارسطاطالیس و اثر تازه شان چهار درویش به هر حال ابعاد داستان نویسی را در کشور گسترش داده است. آدم‌ها و شخصیت های تازه و گوناگونی را به جهان داستان عرضه کرده است. زبان داستانی کشور را اعتلاء بخشیده و به تشریح و تحلیل زوایای پیچیده روح آدمی توفیق یافته است.

رهنورد در همه حال داستان نویس باقی‌ مانده است. در آن جا که نقدی و تحلیلی می‌نویسد. یا نامه هایی به دوستانش می‌فرستد. یا خاطرات مولانا خسته و پهلوان امیر جان و دیگران را به چاپ می‌رساند و یا مقالات دور قمر را می‌نگارد.

رهنورد در بیشترین داستان‌هایش اهل فن و تکنیسین است. سلیقه و انضباط هنری دارد. این خبره‌گی را ما با مطالعه آثار زیاد و متنوع نویسنده و تقریباً در سراسر پنجاه سال فعالیت نویسنده‌گیش به وضوح در می‌یابیم. آثار او طرح و توطئه منسجم و حساب شده دارد و برای مؤثر ساختن داستان‌هایش نیازی نمی‌بیند که از حوادث واقعی استفاده کند. بل خود حوادث مورد نیاز اندیشه های خود را خلق می‌کند و مانند اکثر نویسنده‌گان صاحب قریحه سالهای زیادی می‌نویسد و بسیار پرکار است، اما هرگز به ابتذال نمی‌گراید.

رهنورد استاد جدال و وسوسه است. جدال با خود، جدال با دیگران. وسوسه عوض شدن، عوض کردن. وسوسه دروغ و تردید و هیچ و پوچ بودن. رهنورد تصویر گر روح سودایی، ترسو، خشمناک، مشوش و بیمار جامعه است. قصه پرداز آدم‎هایی است که سودای داستایوسکی وار آنها را به سوی جنایت و بزهکاری می‌کشاند.

زبان و نثر نویسنده، اغلب سایه نثرگذشته را دارد و شیوه نگارش او فصیح، ادبی، روان و جامع است و قابل فهم برای هرکس و از هر کجای قلمرو زبان فارسی. بعد از سالها نوشتن، فکر و زبان داستان باهم همآهنگی و یگانه‌گی پیدا می‌کند و شیوه نگارش نویسنده را به وجود می‌آورد. شیوه‌یی که مورد تأیید ادیبان و ویراستاران فاضل و فرهیخته زبان فارسی است.

رهنورد زریاب درونمایه های گوناگون و متنوعی را مایه کار قرار داده است. تنوع آدم‌ها، رویدادها و فضاها از ویژه‎گی‎های کار اوست. داستان‌هایی با مایه های ریالیسم، ریالیسمی که جوهر اساسی آن فقر است. فقری در درون و فقری در بیرون. ریالیسم پیشرفته و معاصر و آگنده از رویا و تخیل. ناتورالیسمی که از گناه محتوم، بیماری های ارثی، جبر علمی و تقدیر ناگزیر ریشه گرفته و آدم‎ها در چارچوب روابط بیمار گونه و حیوانی شان محکوم اند «شهر طلسم شده، بچه بد، بچه لچک صنف ما و...»

آثاری که طعم اجتماعی و سیاسی و حتا مبارزه جویانه و حماسی دارند و شخصیت های آن ظلم و بیداد و اسارت و اختناق را تحمل نداردآوازی از میان قرن ها، مرد کوهستان، هفت بار و...»

نویسنده در پاره‌یی از داستان‌های خویش روحیه نسل پریشانی را بازتاب می‌دهد که شکست های سیاسی و اجتماعی آنان را به سوی پوچی بی درمانی سوق می‌دهد. یا بن بست زندهگی را ازلی و قضاء و قدری می‌داند.‌«نقش‌ها و پندارها، مردی که سایه اش ترکش کرد و ...» یا راهی سفر اشراقی و عرفانی می‌گردد و به سرزمین های دور دست روحی و یا به افسانه‌ها و اساطیر پناه می‌برد «سرمه چشم ستاره ها، شاه
غزل و...»

در پاره‌یی از داستان‌ها، درد نویسنده سرخورده‎گی نیست. عجز و فرومانده‎گی نیست. نومیدی از آنچه در وطنش می‌گذرد نیست. درد او «یاس فلسفی » است. یعنی از نظر فلسفی متقاعد شده است که برای بشر راه نجاتی نیست و آینده بهتر از آنچه اکنون هست وجود ندارد.

نویسنده در این چند سال اخیر به سرعت مجذوب هنر نو و به ویژه ریالیسم جادویی گابریل گارسیامارکز شده است. داستان مارهای زیر درختان سنجد، گلنار و آیینه و چارگردقلاگشتم از این شمار اند. در این آثار تلاش برای ایجاد نوع تازه‌یی از داستان که با افسانه ها و اساطیر و باورهای فلکوریک به هم آمیخته، کاملاً مشهود است. رهنورد زریاب در این آثار در بند واقع نمایی نیست. در دنیای افسانه‌یی او وقوع حوادث شگفت آور و دور از ذهن و آمیزش تاریخ و فلسفه، امری بدیهی به شمار می‌آید.

نویسنده در مراحل گوناگون آفرینشی خویش، آثاری متنوع و متفاوت آفریده است. آثاری که از بابت طرز دید، شیوه نگارش و تکنیک، مضامین و سوژه های داستانی با یکدیگر همخوانی ندارند و متفاوت اند و نمی‌توان در تجزیه و تحلیل آثار نویسنده به یگانه روش چسپید و آن را بدون هرگونه انعطاف تطبیق کرد.

رهنوردزریاب در پی آن نیست که به صراحت سخن گوید و در پرداخت آثارش نه مسامحه می‌ورزد، نه از دیگران انتظار مسامحه دارد. کلمات و جملات چرخشگاه های داستانی را به صورت دقیق و عمیق بررسی می‌کند و در ارائه آثار خویش وسواسی و منزه طلب است. به ندرت دیده شده که وی در پرداخت آثارش  به انسجام، قوت و جزالت کم توجه باشد. حتا بعد از چاپ نخستین به پیرایش آن پرداخته است. «برف و نقش‌های روی دیوار، گلنار و آیینه، زیبای زیر خاک خفته».

تأثیر ماکسیم گورگی، سارتر، کامو، داستایوسکی، صادق هدایت، چوبک، مارکز، ناتورالیسم زولا، عرفان و ساختارگرایان در آثار مربوط به دوره های گوناگون آفرینشی نویسنده به وضوح آشکار است. افق فکری آثار او وسیع است و تصویر ها وتمثیل هایی که به دست می‌دهد و آدم‌ها و فضاهای داستانی او از بینشی غنی تر و پر رنگ تری مایه می‌گیرند و گهگاهی با آثاری روبه رو هستیم که یک پوسته ظاهری دارند و یک پوسته درونی و تمثیلی و می‌توان معنا ها و تفسیرهای گوناگون و متفاوتی از آنها استخراج کرد«مرغی که مرٌد، شاگرد ساعت ساز شدم و...»

به هر صورت از مجموع نوشته های رهنوردزریاب به خوبی پیداست که نویسنده آدمیست تحصیل کرده، کتاب خوانده و آشنا به فرهنگ غرب و ادب و متون پیشین و معاصر افغانستان و تأثیر  و نفوذ مقطعی او در بعضی از نویسنده‌گان جوان که پس از او آمده یا در این سالها قد کشیده، قابل انکار نیست و به راستی رهنورد یکی از نام آورترین داستان نویسان و بهترین نویسنده دوران اخیر افغانستان شمرده می‌شود و کسی است که سالهای درازی صحنه داستان نویسی کشور، عرصه هنر نمایی های او بوده و آثارش در داخل و خارج کشور استقبال شده و به چاپ های مکرر رسیده و جوایز معتبری را نیز نصیب گردیده است و به حق یگانه نویسنده حرفوی کشور محسوب می‌گردند و باید پاس ایشان را نگهداشت و سزاوار هر گونه تجلیل و تکریم است.


مقاله های سیاسی

پـرطـاووس هنـدوستان سـرزمین رنـگ‎هـا

2017-Mar-19 ||  نعمت الله توحیدی

اما با این وجود، هند بزرگ‌ترین اجتماع فرقة احمدیه و مذاهب ایرانی بهائی و زرتشتی نسبت به سراسر جهان دارا است. مسلمانان بیشتر در دهلی، بنگال غربی و نواحی شمال غربی کشور زنده‎گی می‌کنند و در کشمیر، بیشتر جمعیت را تشکیل داده‌اند. به این ترتیب، هند پس از اندونزیا و پاکستان پرشمارترین جمعیت مسلمان است. زرتشتیان، از مهمترین اقلیت‌های دینی هند هستند که به پارسی معروف اند و طی بیش از پنج سده اولیه حمله اعراب به افغانستان   به هند مهاجرت کرده‌اند و بیشتر در مناطق مختلف گجرات و مهاراشترا به مرکزیت ممبئی اقامت دارند. اگر چه جمعیت آنان کمتر از۲۰۰ هزار نفر است، اما نزدیک به ۱۷ درصد اقتصاد هند را در دست دارند. شرکت‌های بزرگی مانند: «تاتا» و «گودریج»، متعلق به زرتشتیان است. گروه دیگری از اقلیت‌های کم جمعیت (بهایی‌ها) هستند که قدرت اقتصادی مهمی...

مشکل افغانستان در کوتاه مدت حل نخواهد شد

2017-Mar-19 ||  احمد سعیدی

گرچه از چندی به این سو جنرالان امریکایی مکرراً به سنای آن کشور می گویند جهت جلو گیری از بحران فراگیر در افغانستان ازدیاد قوت های نظامی خارجی در آن کشور یک ضرورت عینی است. به باور من در بهار سال آینده بر علاوه این که جنگ ها فروکش نخواهد کرد، بل بحران نا امنی ها فراگیر تر نیز خواهد شد، با در نظرداشت تجارب گذشته به خصوص زمانی که اضافه تر از 130 هزار قوت های خارجی در افغانستان وجود داشت جنگ ها هرگز فروکش نکرد، پس باید باور داشت که نمی‎توان از طریق حضور نیروهای خارجی امنیت سراسری را در افغانستان تأمین نمود  و یک کشور مدرن و دموکراتیک در این سرزمین ایجاد کرد. افغانستان کشوری است که مردمانش به خاطر امور مذهبی و باور های دینی خود در برابر حملات خارجی ها بسیار حساس هستند. شاید زمانی حضور نیرو های خارجی ضرورت بوده باشد آن هم در کوتاه مدت، اما در درازمدت این راه حل خوبی نیست و...

پـرطـاووس هنـدوستان سـرزمین رنـگ‎هـا

2017-Mar-18 ||  نعمت الله توحیدی

اما، آیا من می‌توانم؟ آیا  در  حد توان من است؟ آیا دوری از  خانواده،دوری از آن دو فرشته زمینی  برایم آسان خواهد بود. در ذهنم هزاران سوال هم مانند  این  خلق می‌شد که جوابی برایش  نداشتم. دلم خیلی  گرفته بود. می‌خواستم نفس‌های عمیقی  بگیرم، اما چیزی در عمق دلم مانع می‌شد، چیزی در آنجا سنگینی می‌کرد. نمی‌گذاشت دمی همه چیز را به باد  فراموشی بسپارم بروم به دنیای رویاها . شب تا صبح  ذهنم مصروف  نبرد با این همه سوالات بود. پلک هایم کم کم سنگینی می‌کرد وسرم از شدت درد منفجر می‌شد، نمی‌دانم ساعت چند شب بود، اما  سکوت مهیبی حکم فرما بود. گمان می‌رفت هیچ جنبنده  جز تک تک ساعت بیدار نیست. نمی‌دانم چه معجزه  شد که چشمانم بسته شد، انگار در  اراده من نباشد، به خواب سنگینی رفتم. دست ملایم  موهایم را شروع به  نو...

افغانستان؛ کشور فقیر با وجود مساعدت های بی سابقۀ جهانی

2017-Mar-18 ||  دکتور ضیا نظام

پس از دایر شدن کنفرانس بن، سیل مساعدت های مالی جهانی به صورت بی سابقه در افغانستان سرازیر شد که اگر به جا و به شکل درست به مصرف می رسید، کشور را به زاویةیکصدو هشتاد درجه به سوی انکشاف و ارتقا می کشانید؛زیرا حجم و مقدار این مساعدت ها نهایت زیاد بود. چنانچه از سال 2002م به بعد بیشتر از 140 بیلیون دالر به مقصد ایجاد و تقویت قوای امنیتی، بازسازی، حکومت داری خوب، مبارزه علیه مواد مخدر، فساد اداری و ظرفیت سازی در افغانستان به مصرف رسیده است که واقعاً یک رقم نهایت درشت، چشمگیر و بی پیشینه بوده و بالاتر از هر تصور و امکان پنداشته می‌شود؛زیرا در هیچ یک از مقطع های زمانی به هیچ یک از کشورهای جهان به این پیمانه کمک های اقتصادی و مساعدت های جهانی این طور سخاوتمندانه و با دست باز صورت نگرفته است. در حدود 117 میلیارد دالر که 5/4 حصه آن را ایالات متحده امریکا پرداخته است. این کمک ها در ح...

پیوسته به گذشته: از سرگیری مسابقات تسلیحات ذروی، تهدید خیلی ها جدی برای امنیت جامعه جهانی !

2017-Mar-18 ||  میر نجیب الله شمس

قسمت چهارم: در حال حاضر کشورهای امپریالیستی غربی امریکا، فرانسه، آلمان و بریتانیا بزرگترین کشورهای صادر کننده اسلحه مخرب و پیشرفته نظامی هواپیما ها، راکت ها، تانک ها، بمب های خوشه یی به کشورهای عربی و غیرعربی و خاور میانه (عربستان سعودی، امارات متحده عربی، کویت، قطر، عمان، اسرائیل و…)محسوب می شوند. چنانچه امارات متحده عربی بعد از کشورهای چین و هند مقام سوم را در تورید سلاح های متعارفی عصری به خود اختصاص داده است. به عبارت دیگر تورید طیاره ها  و راکت های رهبری شونده به کشورهای امارات متحده عربی و عربستان سعودی بیش از 45 فیصد افزایش یافته است. به تفسیر واضح تر کشور امارات متحده عربی 38 فیصد کل واردات اسلحه پیشرفته منطقه خاور میانه را به خود اختصاص داده است و مقام های دوم و سوم را کشورهای عربستان سعودی و اسرائیل کسب کرده اند و مصر در مقام چهارم قرار دارد. این ...

پروژه جنگ افغانستان توسط قدرت های بزرگ جهانی طرح ریزی شده است

2017-Mar-15 ||  دکتور شهیرنثاری

همه جا دکان رنگ است، همه رنگ می‌فروشند دل من به شیشه سوزد، همه سنگ می‌فروشد وقتی روزگذشته سخنرانی آقای محمود صیقل، سفیر و نمایندۀ  کشور ما در سازمان ملل متحد مقیم  نیویارک را در جلسۀ شورای امنیت ملل متحد پیرامون وضعیت در افغانستان شنیدم، یک احساس بسیار یأس و نا امیدی  برایم دست داد. این که سخنرانی نماینده کشور در مهمترین شورای امنیتی جهانی چقدر به جا ، منطقی ، سنجیده و برابر به اصول و مبانی دیپلوماتیک بود اصلاً بحثی وجود ندارد. ایشان تمام مسایل را بطور فشرده و سنجیده بیان نموده و نقش و دست اندازی بیگانگان را به وضاحت کامل روشن ساختند. آقای صیقل فرمودند: «ما در بیانیه های قبلی خویش در این شورا، بار ها از اقدامات پاکستان که فعالیت های تروریستی را در کشور ما تداوم می بخشد، یادآور شده ایم. امروز اجازه دهید تا از خود مقامات برجستۀ پاکستانی نقل...

کمال خان؛ بندی که به این زودی‎ها تکمیل نخواهد شد

2017-Mar-15 ||  عبدالحمید مبارز

وقتی در دوره سلطنت اعلیحضرت محمدظاهرشاه سازمان ملل متحد حاضر شد مبلغ سی میلیون دالر برای اعمار بند کمال خان بدهد پادشاه ایران که در آن زمان از پشتیبانی ایالات متحده امریکا و کشورهای اروپایی به قدرت بود مانع اجرای این امداد سازمان ملل متحد گردید، به این ترتیب ایران نمی گذاشت بند کمال ساخته شود، هر کشوری که به افغانستان به این منظور پا پیش می‌گذاشت ممانعت می‌کرد.  وقتی سردارمحمد داوود جمهوریت را تأسیس کرد، کشور ایران از حرکات انقلابی که در افغانستان سلطنت کهنی را از بین برده بود ملاحظه می‎کردند، درسرحد نیمروز بالای یک مرکز سرحدی افغانستان شلیک نموده سه نفر از افراد عساکر افغان را به قتل رسانیدند همان بود که اینجانب را که برای پست مقام ولایت کابل در نظر داشت در مجلس وزیران صرف نظر و به ولایت نیمروز مؤظف ساختند. البته فیض محمد وزیر داخله برایم گفت که به دلی...

جنگ های نیابتی وپیامد های آن در افغانستان

2017-Mar-14 ||  فردوس "صمدی"

جنگ نیابتی  یا (proxywar) به جنگی می توان گفت  که در آن کشورهای قدرتمند و توان بالای نظامی به جای این که رو در رو وارد جنگ با کشور رقیب شوند چون جنگ رو در رو هزینه ی نهایت بالا می خواهد ، اما با حمایت‌های مالی، تسلیحاتی و تبلیغاتی از کشورها یا گروه‌های متخاصم در کشور دیگری، سعی در تضعیف ساختن و یا فشار بر رقیب خویش می‌نمایند.  به طور مثال، افغانستان میان ( امریکا و روسیه ) ،کشمیر (میان هند و پاکستان) و کشور های خاور میانه که از این جنگ پلید رنج فراوان می برند که تا به حال هزاران نفر را به کام مرگ کشانده  و خسارات هنگفت مالی ، جانی هر روز از خود به جا می گذارد . باید گفت که افغانستان هم از این جنگ پلید مستسثنا نبوده و بیشتر از سه دهه است که این جنگ بزرگترین مصیبت مردم  درد کشیده افغانستان بوده و تلفات انسانی زیادی را متقبل شده است . این جنگ نه تن...

Previous   ||   Next